• Museum
  • Tweede Wereldoorlog
  • Kinderen
kinderen

Een leider

Anton Mussert, leider van de Nationaal Socialistische Beweging, wordt 'leider van het Nederlandse volk' onder leiding van Hitler.

Tegen chaos
Nationaal-socialisten zijn tegen vrijheid en democratie. Wanneer er allemaal verschillende partijen zijn met hun eigen ideeën dan krijg je maar chaos. Het volk moet worden geleid door één partij (vaak 'beweging' genoemd) en één leider.

Hitler, Mussolini, Franco, Mussert
In Duitsland is dat Hitler, in Italië Mussolini, in Spanje Franco, en in Nederland wordt het Anton Mussert. Hij richt de Nederlandse Nationaal Socialistische Beweging (NSB) in december 1931 in Utrecht op.

Mussert brengt de Hou Zee! groet.

Mussert brengt de Hou Zee! groet.

Antisemitisch
Mussert schrijft een programma voor de partij. Hij is aanvankelijk nog Oranjegezind (= voor het koningshuis) en niet antisemitisch (= tegen de joden). De meeste NSB-aanhangers waren wel tegen de joden. Mussert wordt langzaam maar zeker zelf ook steeds antisemitischer.

Zedelijk welzijn
De organisatie van de NSB baseert Mussert op het zogenaamde 'leidend beginsel'. Hij schrijft:
'Voor het zedelijk en lichamelijk welzijn van een volk is nodig een krachtig staatsbestuur, zelfrespect van de natie, tucht, orde, solidariteit van alle bevolkingsgroepen en het voorgaan van het algemeen (nationaal belang) boven het groepsbelang en van het groepsbelang boven het persoonlijk belang'.

De Duitse nazi's zeiden het heel kort: 'Jij bent niets, je volk is alles'.

Hitler achterna
Musserts doel is het zogeheten 'Groot-Nederland': Nederland en Vlaanderen. De Duitsers zien dat helemaal niet zitten. Die willen Nederland op laten gaan in het grote Germaanse Rijk (Hitlers 'Derde Rijk').

Bij de verkiezingen in 1935 haalt de NSB veel stemmen (8%). Mussert steunt nu duidelijk Adolf Hitler en Mussolini, de Italiaanse leider. Zeker na zijn bezoek in 1936 aan Hitler. In zijn toespraken maakt Mussert steeds meer antisemitische opmerkingen.

Mussert ontmoet Hitler.

Mussert ontmoet Hitler.

Oorlogsverklaringen
Dan komen de verkiezingen van 1937, en de NSB verliest veel stemmen. Mussert reageert teleurgesteld:
'Het Nederlandse volk wil ons niet; des te erger voor dat volk. Wij gaan door!'

Als in 1938 Nazi-Duitsland Oostenrijk binnenvalt, noemt Mussert dit een 'bevrijding'. In 1938 bezet Hitler het Sudetenland (nu onderdeel van Tsjechië). Mussert:'een overwinning van de vrede en een daad van gerechtigheid'.

In 1939 valt Duitsland Polen binnen. Frankrijk en Engeland verklaren Duitsland de oorlog. De Tweede Wereldoorlog is een feit. Mussert is nu zover dat hij, net als Hitler, de joden van dit alles de schuld geeft.


Trefwoorden: NSB - Mussert, Anton - Hitler, Adolf - antisemitisme - jaren voor 1940