schaarste
Wat moet je doen? Blijven produceren?
De Nederlandse industrie produceert voor Duitsland. Als bedrijfsleider produceer je dus voor de Duitsers. De keuze om aan te blijven of ontslag te nemen is moeilijk. Want als je ontslag neemt, wat dan?
Produceren voor Duitsland
De Nederlandse industrie is afhankelijk van wat Duitsland wil. De Nederlandse regering zegt vanuit Londen: weiger Duitse opdrachten met een militair doel. Maar wanneer is dat zo?
De meeste ondernemers nemen het niet zo nauw. Ze willen de arbeiders aan het werk blijven houden. En ze willen voorkomen dat de bedrijfsleiding in Duitse handen komt.
Maar in de praktijk betekent dat dat de Nederlandse industrie voor Duitsland produceert. In 1941 ruim een kwart van de productie, en later vrijwel alles.
Wat moet je doen?
Citaten van bedrijfsleiders:
'We kregen eind 1940 een opdracht van de Kriegsmarine. Omdat de regering geen duidelijke instructies had gegeven, besloten we om het belang van de bedrijfsvoortzetting voorop te plaatsen.'
'We deden als arbeiders wel langzaam aan. Maar dat mocht niet opvallen. De directie dreigde dat we in geval van sabotage voor de arbeidsinzet naar Duitsland zouden worden gestuurd.'
'Ik had er geen moeite mee om voor de Duitsers te werken. Ik moest toch eten.'
