• Museum
  • Tweede Wereldoorlog
  • Kinderen
museum

Overdracht stempelarchief van de Persoonsbewijzencentrale

(08-10-2007) Verzetsmuseum Amsterdam krijgt het complete stempelarchief van de Persoonsbewijzencentrale, de grootste vervalsingsgroep uit de oorlog. De overdracht is op 9 oktober.

Persoonsbewijzencentrale (PBC)
Gerrit Jan Wolffensperger is een na diens dood geboren zoon van Gerrit Jan van der Veen, de oprichter van de Persoonsbewijzencentrale (PBC).  De PBC produceerde in de bezettingjaren meer dan 70.000 persoonbewijzen en talloze andere documenten.


Gerrit Jan van der Veen (1902-1944)
De beeldhouwer Gerrit Jan van der Veen (1902-1944) was een belangrijke en veelzijdige initiatiefnemer tot verzet. Begin 1942 was hij een van de opstellers van het ca. 2000 kunstenaars ondertekende manifest tegen de oprichting van de Kultuurkamer.

Persoonbewijzencentrale
Hij was oprichter en redacteur van het illegale blad De Vrije Kunstenaar, hij organiseerde de Persoonsbewijzencentrale en hij was één van de leiders van de allereerste aanslag op een bevolkingregister, dat in Amsterdam in maart 1943. Die aanslag baarde veel opzien, en kreeg navolging.

Van der Veen ontkomt aanvankelijk
Veel van de daders werden opgepakt en gefusilleerd; Van der Veen wist te ontkomen. Bij een poging om gevangen verzetsvrienden te bevrijden uit de gevangenis aan de Weteringschans, werd hij in zijn rug geschoten. Toch kon hij nog worden meegesleurd. Op 14 mei werd hij op een onderduikadres gearresteerd en in de duinen gefusilleerd.

Het werk van Gerrit Jan voor de PBC werd voortgezet door onder meer Kees Rübsaam, de oom van Gerrit Jan Wolffensperger, die het archief na de oorlog van hem kreeg.

Hier kunt u twee foto's downloaden:
- vervalsen van persoonsbewijzen.
- Gerrit van de Veen met dochters Gerda en Louki.

klik op fotootjes voor vergroting


Trefwoorden: Persoonsbewijzencentrale - Veen, Gerrit van der - vervalsingswerk