Februaristaking

Staakt! Staakt! Staakt! De eerste grote staking was in februari 1941. De februaristaking.


Razzia op het Waterlooplein, februari 1941. 250 jonge joodse mannen worden met geweld opgepakt.Knokpartijen
Veel aanhangers van de NSB zijn antisemitisch (=tegen joden). WA-ers beginnen eind 1940 in Amsterdam joden lastig te vallen, met pesterijen en geweld. Maar de joodse en andere Amsterdammers laten zich niet op de kop zitten. Het leidt tot knokpartijen. (Klik hiernaast op: WA marcheert).

IJssalon
Bij één zo'n gevecht komt een NSB'er om. Kort daarna wordt in IJssalon Koco een Duitse patrouille met ammoniakgas bespoten. De eigenaar is joods ...

22 en 23 februari 1941
De Duitsers vinden het maar niks dat de mensen zich verzetten en terugvechten. Ze willen daarom eens goed laten zien wie er de baas is. Op 22 en 23 februari 1941 drijven de Duitsers in de jodenbuurt 425 joodse mannen bijeen. De joden worden met grof geweld opgepakt; dit heet een razzia.


25 februari: proteststaking
De Amsterdamse bevolking is geschokt. Ze willen laten zien dat ze het niet eens zijn met de jodenvervolging. Mensen van de CPN (de verboden communistische partij) roepen op tot een staking. Die oproep heeft succes. Er volgt een proteststaking op 25 februari.

Keiharde Duitse reactie
De Duitsers grijpen hard in. Ze schieten op stakers. Er vallen doden. De staking verloopt, dat betekent dat er steeds minder mensen door gaan met staken. Na de staking moet Amsterdam aan de bezetter 15 miljoen gulden boete betalen. Zeven stakingsleiders worden doodgeschoten, een aantal gemeente-ambtenaren wordt ontslagen, de burgemeester wordt vervangen.
 

Dood
De weggevoerde joodse Amsterdammers worden in de zomer van 1941 bijna allemaal vermoord in het concentratiekamp Mauthausen (Oostenrijk). Ernst Cahn, de eigenaar van ijssalon Koco wordt gefusilleerd (doodgeschoten) op 3 maart 1941.


Vijandige stemming
De Duitsers hebben laten zien hoe wreed ze kunnen zijn. Bij veel mensen verdwijnt de hoop dat het allemaal wel mee zal vallen. De stemming wordt vijandiger.


Herdenking bij de Dokwerker. Beeld van Mari Andriessen Stichting, 2003 c/o Beeldrecht Amstelveen.Bijzonder
De februaristaking heeft de jodenvervolging in Nederland niet tegen kunnen houden. Maar het is de enige keer geweest dat zoveel mensen geprotesteerd hebben tegen de jodenvervolging. Door de staking is de afkeer tegen het nationaal-socialisme en de Duitse bezetting groter geworden.

Herdenken
In Amsterdam herdenkt men elk jaar op 25 februari deze staking.