De Ontdekking. Van strip tot werkelijkheid

6 maart 2007 - verlengd t/m 18 mei 2008!
Jeroen zoekt bij zijn oma op zolder naar spullen om te verkopen op Koninginnedag. Tussen de rommel vindt hij een plakboek en andere spullen uit de oorlog. Hij ontdekt wat er tijdens de Tweede Wereldoorlog in zijn familie is gebeurd.

Luister ook naar de reportage van FunX radio onderaan de pagina.

De werkelijkheid achter de strips
De tentoonstelling is gebaseerd op de door Eric Heuvel getekende strips De Ontdekking (2003) en De Zoektocht (2007). In de tentoonstelling zullen de bezoekers de werkelijkheid achter de strip ontdekken; ze stappen als het ware de zolderruimte van de strip binnen en ontdekken daar echte documenten en voorwerpen uit de bezettingstijd. Bezoekers moeten nadenken over dilemma's en keuzes van de hoofdpersonen uit de strip: ga je in verzet of kies je de kant van de Duitse bezetters, hoe houd je in een tijd van schaarste het gezin draaiende en bewaar je de lieve vrede, en kun je als politieagent gewoon je werk blijven doen?

Jeroen
Jeroen, de hedendaagse hoofdpersoon in de strip, begeleidt de bezoekers en stelt - in het opdrachtmateriaal - ook vragen over hedendaagse vormen van discriminatie, racisme en verzet daartegen. De Ontdekking is een tentoonstelling voor echte speurneuzen en hun ouders!

Educatief programma
Bij de tentoonstelling is een educatief programma: introductie, bezoek aan de tentoonstelling met opdrachtmateriaal (onder begeleiding van museumdocenten), afsluiting. Mogelijkheid tot bezoek aan de Hollandsche Schouwburg waar een presentatie te zien is over De Zoektocht.
Doelgroep: BO groep 7 en 8; VO klas 1 t/m 3. Duur: ca. anderhalf uur. Kosten: BO € 2,25 per leerling/begeleider en VO € 2,50 per leerling/begeleider (opdrachtmateriaal inbegrepen; CKV-bonnen geldig).
Aantal leerlingen: max. 30. Reserveren voor schoolgroepen noodzakelijk.
Zie hieronder voor meer informatie over het educatief programma.

Lees ter voorbereiding de strip
Scholen die de expositie willen bezoeken kunnen zich het beste voorbereiden door het lezen van de bijbehorende strip ´De Ontdekking´. Deze is hier te bestellen.

De tentoonstelling is een productie van het Verzetsmuseum Amsterdam i.s.m. de Anne Frank Stichting en de Hollandsche Schouwburg/Joods Historisch Museum.

Educatief programma

Zolder
Jeroen zoekt bij zijn oma op zolder naar spullen om te verkopen op Koninginnedag. Tussen de rommel vindt hij een plakboek en andere spullen uit de oorlog. Hij ontdekt wat er tijdens de Tweede Wereldoorlog in zijn familie is gebeurd.
De bezoekers stappen als het ware de zolderruimte van de strip binnen en ontdekken daar echte documenten en voorwerpen uit de bezettingstijd. Zie ook deze site voor meer beelden. (klik daar op de puntjes onder op de foto voor meer plaatjes).

Wat ik geleerd heb.... reacties van Leerlingen   
- Nou, eigenlijk vond ik alles super leuk, leerzaam, spannend en ook heel interessant. Kortom: Super leuk museum!
- Het was moeilijk en het was heel erg dat mensen van bonnen leefden en hoe de mensen naar Duitsland gestuurd worden om te werken…
- Dat dit nooit meer mag gebeuren en dat je er af en toe wel bij na kan denken hoe het toen was.
- Ik wist niet dat joodse kinderen niet meer naar school mochten.
- Dat geschiedenis best leuk kan zijn!
- Ik heb veel van het joodse geloof geleerd (Eline, 11 jaar)
- Discrimineren niet goed is en dat het beter is je eigen mening te hebben.
- Dat wij goed gebruik van de bevrijding maken moeten (Lily, 12 jaar)
- Hoe je het leert. Niet zoals op school zeg maar… hier leer je zelfstandiger en ik heb gemerkt dat dat leuker is.
- Ik mensen die in het verzet zaten heel goed vindt.
- Je serieuze keuzes moet maken in het leven (Rebecca, 10 jaar)
- Oorlog voeren lost niks op. Niks en niemand krijgen de macht en er gaan alleen maar onschuldige mensen dood. ( Jeremy, 14 jaar)

Leerlingen werken aan de opdracht bij De OntdekkingGedachtenwolken
In gedachtenwolken op zolder lezen de leerlingen de verhalen van de zes hoofdpersonen. In elke wolk twee: vader - moeder, Wim - Theo, Esther - Bob.

Dilemma's
Bezoekers moeten nadenken over dilemma's en keuzes van de hoofdpersonen uit de strip: ga je in verzet of kies je de kant van de Duitse bezetters, hoe houd je in een tijd van schaarste het gezin draaiende en bewaar je de lieve vrede, en kun je als politieagent gewoon je werk blijven doen? Dit zijn de vragen waar de hoofdpersonen voor gesteld staan.  
Jeroen op de zolder van oma

Ontdekking en Zoektocht
In de tentoonstelling De Ontdekking is Bob een hoofdpersoon die de verbinding maakt met de nieuwe strip De Zoektocht. Bob is het vriendje van Esther. Hun verhaal in De Zoektocht heeft een eerste aanzet in de tentoonstelling.

Jeroen is de begeleider
Jeroen, de hedendaagse hoofdpersoon in de strip, begeleidt als stripfiguur de bezoekers op de tentoonstelling. Hij geeft uitleg bij dingen die in de tentoonstelling te vinden zijn zoals een arierverklaring, bonnen, surrogaatproducten, vervalsingsmateriaal, een geheime onderduikplek. Er zijn 'Jeroentjes' met tekstbalonnen te vinden en soms klinkt er een geluidsfragment als de bezoeker een koffer, kist, la of deur opent. De Ontdekking is een tentoonstelling voor echte speurneuzen!

Karakters uit de strip `De Ontdekking`De hoofdpersonen
Karakterschets van de stripfiguren in de tentoonstelling

Vader
Ik ben voor orde en discipline, net als de Duitsers. Van die wilde verzetsacties moet ik niets hebben. Maar dat ik nu ook mijn eigen buren heb helpen oppakken is toch wel erg. Maar ja, ik moet toch de orders uitvoeren. Als ik dat niet doe word ik ontslagen en misschien zelfs gestraft. Dat is ook erg voor mijn vrouw en kinderen. Het lijkt me het beste dat ik gewoon mijn werk doe en er verder niet teveel over nadenk.
Hoe ver gaat vader?

Moeder
Twee aardappels, dat is alles vandaag. Ik hoop dat de ellende niet lang meer duurt. Straks is de oorlog voorbij en wat heb ik dan tegen de Duitsers gedaan? Niets! Ja...ik heb wat lopen mopperen tegen mijn man, maar verder ben ik alleen bezig geweest met het huishouden. Maar wat kon ik doen? Mijn gezin gaat toch voor alles?!
Hoe houdt moeder het gezin draaiende?

Wim
Na onze laatste actie hebben de Duitsers uit wraak onschuldige mensen doodgeschoten. Moet ik wel doorgaan met het verzetswerk als dat het gevolg is? Maar aan de andere kant: moeten we ons tegen laten houden door Duitse wraakacties, en niets meer tegen ze doen?
Hoe ver gaat Wim?

Theo
Heb ik een goede keuze gemaakt om voor de Duitsers te gaan vechten? Ik schiet Russen dood... En wat de Duitsers in Holland deden was toch ook niet allemaal zo goed. Die haat tegen de joden... Mijn broer hebben ze misschien nu wel opgepakt. Maar goed, ik kan niet meer terug. Ik moet nu doorvechten.
Waarom doet Theo dit?

Esther
Gelukkig hoef ik deze ster niet meer op nu ik ben ondergedoken. Mijn lieve ouders. Ik mis ze en ben ongerust. De kampen schijnen vreselijk te zijn. Had ik met ze mee moeten gaan? Ben ik egoïstisch geweest?
Hoe reageert Esther?

Bob
Heb ik er wel goed aan gedaan om met mijn ouders mee te gaan? Hoe zou het met Maurits gaan? Had ik moeten ontsnappen en Maurits moeten helpen met zijn verzetswerk?
Wat doet Bob?

EDUCATIEF PROGRAMMA
Doelgroep tentoonstelling De Ontdekking: BO groep 7 en 8; VO klas 1 t/m 3.

Bij de tentoonstelling is een educatief programma: introductiefilmpje, bezoek aan de tentoonstelling met speurboekje (onder begeleiding van museumdocenten), afsluiting.

Hollandsche Schouwburg
Er is de mogelijkheid tot bezoek aan de Hollandsche Schouwburg waar een presentatie te zien is over De Zoektocht. Dit bezoek kunt u ook zelfstandig doen na afloop van het museumbezoek. De Zoekticht is een stripboek voor het voortgezet onderwijs. Daarom is het bezoek aan de Hollandsche Schouwburg alleen geschikt voor die doelgroep.

Voorbereiding op school
Leerlingen die De Ontdekking hebben gelezen zullen meer uit de tentoonstelling halen. Het wordt deels een feest der herkenning en ontdekking. Leerlingen die een aantal begrippen kennen en enige kennis hebben van de bezettingstijd zullen daardoor meer begrijpen van wat er op de zolder te zien is.
Ter voorbereiding kunt ook ook het lesmateriaal gebruiken bij strip De Ontdekking. Zie de speciale site van de Anne Frank Stichting.

BEGRIPPEN
Hiet volgt een indicatie van relevante woorden en begrippen per persoon die u in de voorbereiding aan bod kunt laten komen:

Vader
Februaristaking
ariërverklaring
NSB
razzia
gehoorzaamheid
carrière

Moeder
verduistering
hongerwinter
schaarste
distributiebonnen
persoonsbewijs/identificatie
surrogaatproducten

Wim
(zoon, broer van Theo)
verzet
illegale pers
vervalsen
gewapend verzet
wapendroppings
onderduiken

Theo
(zoon, broer van Wim)
propaganda
collaboratie
vrijwilligerslegioen
Hitler
nazi's

Esther
(joods, buurmeisje en vriendin van Helena die in de strip als oma het verhaal vertelt aan Jeroen die spullen van de oorlog op haar zolder ontdekt)
anti-joodse maatregelen
razzia
onderduiken
discriminatie
jodenster

Bob
(joods, vriendje van Esther. Figuur in de vervolgstrip op De Ontdekking: De Zoektocht)
tewerkstelling
deportatie
joods verzet

De zolder van De OntdekkingKosten en reserveren
Duur: ca. anderhalf uur.
Kosten: BO 2,00 per leerling/begeleider en VO 2,20 per leerling/begeleider
(opdrachtmateriaal inbegrepen; CKV-bonnen geldig). Vanaf 2008 resp. € 2,25 en € 2,50.
Aantal leerlingen: max. 30.
Telefonisch reserveren voor schoolgroepen noodzakelijk: 020 - 620 25 35.

De tentoonstelling is een productie van het Verzetsmuseum Amsterdam i.s.m. de Anne Frank Stichting en de Hollandsche Schouwburg/Joods Historisch Museum. Zie ook: website bij de strip De Ontdekking.

De tentoonstellingis mede mogelijk gemaakt door De tentoonstelling is mede mogelijk gemaakt door financiële steun van Van den Berch van Heemstede Stichting, Prins Bernhard Cultuurfonds, M.A.O.C. Gravin van Bylandt Stichting, Snickers-De Bruijn Stichting, SNS Reaal Fonds, VSBfonds, Ministerie van VWS

Wij hadden er geen idee van dat er zoveel bewaard is gebleven. Bijzonder indrukwekkend. We hebben hier drie uur doorgebracht, maar zijn gestopt omdat we niets meer op konden nemen. Wij komen zeker terug om de rest te bekijken.

Jaap en Hilda Oskam, Nieuwegein

Dit museum grijpt je bij de keel! Zoveel goede informatie en echt materiaal wordt hier tentoongesteld! Een aanrader!!

Michele Philips, Aalst (België)

De expositie lijkt niet groot, maar al met al kun je hier toch een paar uur besteden. Er is een overzichtelijke tijdlijn hoe het verzet is ontstaan, wat als een rode draad door het museum loopt

Stephanie K

Heel goed en duidelijk ingericht museum, uitermate geschikt voor de jongeren die m.n.vanuit b.v. geschiedenis, willen zien, ervaren en leren wat het verzet en de oorlog betekend heeft. Leerzaam en waardevol!!

Wilma V

Het junior bezoek begint met de tijdmachine. Daarna leidt het boekje je door het leven van 4 kinderen. Je stapt letterlijk in bijv. een huiskamer en moet daar antwoorden op de vragen vinden. Heel boeiend voor kinderen. Een echte aanrader!

Hoekjes, Rotterdam

Een museum voor jong en oud en wat mij betreft verplicht voor iedereen. Je wordt door het museum geleid en het bijzondere zijn de verhalen van gewone mensen. Veel geleerd ondanks dat ik het nodige wel wist.

Martijn, Amsterdam

All information is in Dutch and English. Good chronological overview of the Dutch resistance during WWII. Chilling statements, informative displays, don't forget to put this museum on your to do list!

NF, Hasselt (België)
Tripadvisor