Gewapend verzet

Hannie Schaft
De roodharige studente Hannie Schaft sluit zich in 1943 in Haarlem aan bij een communistische verzetsgroep. De groep liquideert verraders. Noodzakelijk werk, vinden Hannie en haar strijdmakker Truus Oversteegen. "We hadden geen gevangenissen," vertelt Truus, "dus er was geen andere oplossing."

Truus vermomt zich als man, zodat ze zich als verliefd stelletje kunnen voordoen. 'Dan sta je daar zogenaamd te vrijen, met het pistool schietklaar. Zo'n vent komt de deur uit en je gaat er achteraan, heel zenuwachtig. Dan geef je elkaar nog een kick, van 'daar gaat ie, die schoft', om elkaar te steunen op dat moeilijke beslissingsmoment.'

De Duitse politie zoekt een 'roodharig meisje', dus Hannie verft haar haar zwart. Het helpt niet. In 1945 - vlak voor de bevrijding - wordt ze gearresteerd en in de duinen doodgeschoten.

Bevolkingsregister
Een vals persoonsbewijs biedt weinig bescherming als de gegevens niet overeenkomen met die in het bevolkingsregister. In de avond van 27 maart 1943 steekt een verzetsgroep het Amsterdamse bevolkingsregister in brand. De actie baart veel opzien.

Knokploegen
Vanaf augustus 1943 organiseert de Landelijke organisatie voor hulp aan onderduikers (LO) een netwerk van Landelijke Knokploegen (LKP). De knokploegen steken bevolkingsregisters in brand en plegen gewapende overvallen, waarbij ze distributiebonnen en blanco persoonsbewijzen buitmaken.

Verraders
De Duitsers proberen met behulp van Nederlandse infiltranten de verzetsorganisaties op te rollen. Soms worden gearresteerde verzetsmensen onder dwang hiertoe aangezet. Ontmaskerde verraders worden door het verzet doodgeschoten. Ondanks morele bezwaren zien de meeste verzetsmensen het liquideren van verraders als een bittere noodzaak.

'Bertus' = Leendert Valstar, top LKP
De tuinder Leendert Valstar richt met Jacques van der Horst ('Louis') en Hilbert van Dijk ('Arie') de LKP op. Ze reizen door het land om bestaande knokploegen op te sporen.

Valstar heeft heel grote handen, waarin hij zijn kleine vuurwapen verborgen kan houden. In 1944 wordt Valstar gearresteerd. Door smokkelbriefjes blijft hij zich met het KP-werk bezighouden. Hij schrijft zijn vrouw: 'Kees en ds. Frits [= Frits Slomp] moeten verdwijnen.' Op 4 september 1944 wordt Valstar bij kamp Vught doodgeschoten.

'Johannes'/'Van der Zwaag' = Johannes Post, top LKP
De boer Johannes Post heeft een knokploeg in het Drentse Nieuwlande. Hij wordt gedreven door een diep religieus gevoel. Najaar 1943 vertrekt Post naar het westen. Hij pleegt overvallen vanuit het Zuid-Hollandse Barendrecht. Post wordt gepakt bij een overval op het Huis van Bewaring aan de Weteringschans in Amsterdam, waar hij zijn KP-vriend Jan Wildschut wil bevrijden. Op 16 juli 1944 wordt hij geëxecuteerd.

Wij hadden er geen idee van dat er zoveel bewaard is gebleven. Bijzonder indrukwekkend. We hebben hier drie uur doorgebracht, maar zijn gestopt omdat we niets meer op konden nemen. Wij komen zeker terug om de rest te bekijken.

Jaap en Hilda Oskam, Nieuwegein

Het junior bezoek begint met de tijdmachine. Daarna leidt het boekje je door het leven van 4 kinderen. Je stapt letterlijk in bijv. een huiskamer en moet daar antwoorden op de vragen vinden. Heel boeiend voor kinderen. Een echte aanrader!

Hoekjes, Rotterdam

Als je aan je kinderen wil uitleggen wat oorlog nou eigenlijk is, als je met je ouders terug wil in een voor hun zo een belangrijke tijd, of je wil gewoon meer weten over de oorlog. Ga dan hier naar toe.

Jc H, Amsterdam

Een museum voor jong en oud en wat mij betreft verplicht voor iedereen. Je wordt door het museum geleid en het bijzondere zijn de verhalen van gewone mensen. Veel geleerd ondanks dat ik het nodige wel wist.

Martijn, Amsterdam

This museum gave me an insight like I never knew what had happened. It is so much like what happened in Germany and really depicts what the Dutch went through.

Ringdais, Adelaide

This museum across the street from the zoo and in the area where there was resistance activity is worth a visit. Anyone slightly interested in history will be captivated by the exhibits and personal notes and memorobilia.

Ashverse, South Carolina

All information is in Dutch and English. Good chronological overview of the Dutch resistance during WWII. Chilling statements, informative displays, don't forget to put this museum on your to do list!

NF, Hasselt (België)
Tripadvisor