Joodse vluchtelingen

‘We werden liefdevol ontvangen en dadelijk naar een opvanghuis overgebracht. Geleidelijk aan kwamen we tot rust na die onzekere reis. We moesten wel wennen. Alleen al het tropische klimaat! De kennismaking met kousenband en bakba’s maakte dat we ons andere eetgewoontes eigen maakten.’
Alex Sternefeld, Nederlands-joodse vluchteling in Suriname

De berichten over de jodenvervolging in Europa maken veel indruk. Ook in Suriname en op de Antillen en Aruba woonden joden. In de synagogen, maar ook in alle kerken, tempels en moskeeën wordt gebeden voor de joden.

Gouverneur wil vluchtelingen niet
De bevolking is bereid joodse vluchtelingen toe te laten. Maar de gouverneurs denken daar anders over. In juni 1940 weigert gouverneur Wouters Oostenrijks-joodse vluchtelingen toe te laten, die per schip aankomen in de haven van Curaçao.

Joods Hulp Comité
Onder druk van de minister van Koloniën mogen ze toch aan land. Maar omdat het burgers zijn van een vijandig land worden ze op Bonaire gevangengezet. Pas in 1942 krijgen ze meer bewegingsvrijheid, na vele verzoeken van het Joods Hulp Comité.

Op aandrang van dit comité en de regering in Londen laat Wouters in november 1941 nog 86 vluchtelingen toe. In 1942 verklaart Suriname zich bereid Nederlands-joodse vluchtelingen toe te laten. Ongeveer tweehonderd Nederlandse joden komen via Portugal en Jamaica in Suriname terecht. Ze krijgen een eigen wijk aan de rand van Paramaribo.

Na de oorlog
Bijna alle naar Suriname gevluchte joden keren na de oorlog terug naar Nederland of vestigen zich in Amerika of Israël.

In Suriname en op de Antillen worden er veel minder joodse vluchtelingen opgevangen dan mogelijk is. Dat komt door de afwijzende houding van de gouverneurs.

Onmenselijk beleid
In de Parlementaire Enquête in 1951 wordt hierover hard geoordeeld. Men noemt het beleid van met name gouverneur Wouters onmenselijk.

‘Toen ik van middelbare leeftijd was, begonnen de mensen over vroeger te praten. Al mijn leeftijdgenoten hadden de meest gruwelijke herinneringen aan hun vroegste jeugd. Ik niet! Ik had alleen maar hele mooie herinneringen, want ik groeide op in Suriname. Mijn hele leven lang heb ik bij het woord 'vrede' gedacht aan de straten in Paramaribo.’
Judith Oppenheim, woonde sind 1938 in Suriname, verhuisde na de oorlog naar Israël

Wij hadden er geen idee van dat er zoveel bewaard is gebleven. Bijzonder indrukwekkend. We hebben hier drie uur doorgebracht, maar zijn gestopt omdat we niets meer op konden nemen. Wij komen zeker terug om de rest te bekijken.

Jaap en Hilda Oskam, Nieuwegein

De expositie lijkt niet groot, maar al met al kun je hier toch een paar uur besteden. Er is een overzichtelijke tijdlijn hoe het verzet is ontstaan, wat als een rode draad door het museum loopt

Stephanie K

Het junior bezoek begint met de tijdmachine. Daarna leidt het boekje je door het leven van 4 kinderen. Je stapt letterlijk in bijv. een huiskamer en moet daar antwoorden op de vragen vinden. Heel boeiend voor kinderen. Een echte aanrader!

Hoekjes, Rotterdam

Als je aan je kinderen wil uitleggen wat oorlog nou eigenlijk is, als je met je ouders terug wil in een voor hun zo een belangrijke tijd, of je wil gewoon meer weten over de oorlog. Ga dan hier naar toe.

Jc H, Amsterdam

This museum gave me an insight like I never knew what had happened. It is so much like what happened in Germany and really depicts what the Dutch went through.

Ringdais, Adelaide

This museum across the street from the zoo and in the area where there was resistance activity is worth a visit. Anyone slightly interested in history will be captivated by the exhibits and personal notes and memorobilia.

Ashverse, South Carolina

All information is in Dutch and English. Good chronological overview of the Dutch resistance during WWII. Chilling statements, informative displays, don't forget to put this museum on your to do list!

NF, Hasselt (België)
Tripadvisor