Rembrandtdag

Middelpunt cultuuroffensief
In 1944 is Rembrandt het middelpunt van een groot nationaal-socialistisch cultuuroffensief. Europa ligt in puin, een overwinning van de nazi’s lijkt verder weg dan ooit. Het Departement van Volksvoorlichting en Kunsten wil juist “in deze moeilijke tijden” uitdrukking geven aan de kracht van de Nederlandse cultuur in Germaans verband. Het organiseert een ‘Kultuurweek’, met als hoogtepunt de viering van Rembrandts geboortedag op 15 juli. Die dag moet op den duur uitgroeien tot nieuwe een nationale feestdag: Rembrandtdag.

Festiviteiten door het hele land
De organisatie van de Rembrandtdag wordt groots aangepakt. De pers en de radio-omroep worden ingeschakeld. In opdracht van het departement wordt een documentaire film over de Rembrandtdag gemaakt, die tijdens de Kultuurweek verplicht in alle bioscopen draait. In het hele land zijn festiviteiten met volksdansen, theatervoorstellingen en muziekuitvoeringen. De officiële viering vindt plaats in het Koloniaal Instituut in Amsterdam, in aanwezigheid van NSB-leider Mussert en andere hooggeplaatste nationaal-socialisten.

Geen succes
Ondanks de inspanningen wordt de dag geen succes. Veel genodigden voor de bijeenkomst in Amsterdam laten het afweten. Ook de bevolking blijft in de meeste plaatsen weg. Maar het departement blijft optimistisch: “(…) ondanks de gemaakte fouten is bewezen dat de Rembrandtdag en de Kultuurweek een zekere weerklank in het Nederlandsche Volk hebben ontmoet”.

“De kunst  is de edelste verdediging van een volk.”
Adolf Hitler

“Rembrandt is voor ons meer dan een grote schilder, hij is voor ons een symbool en een wegwijzer.”
Prof. G.A.S. Snijder, president van de Kultuurraad

“Rembrandt blijft trouw aan zichzelf en zijn levenstaak. (…) Trouw als hoogste levensbeginsel is Germaansch en uitsluitend Germaansch.”
Jhr. mr. S.M.S. De Ranitz, secretaris-generaal van het Departement van Volksvoorlichting en Kunsten

“Wij staan als volk wat lauw tegenover onze groote mannen in het algemeen en Rembrandt in het bijzonder (…) – voor de Volewijkers [voetbalclub] komen wij op straat desnoods, doch voor Rembrandt niet.”
Pasquino, columnist De Telegraaf

“Ik was een armzalige achttienjarige student aan de Leidse schildersacademie. Op een dag vroeg de directeur van de academie, een NSB’er, of ik werk wilde inleveren voor een tentoonstelling in het Rijksmuseum ter ere van de Rembrandtdag. Ik moest me dan wel eerst melden bij de nationaal-socialistische Kultuurkamer. Dat wilde ik niet. Ik eerde de schilder op mijn eigen manier. Onder de gevelsteen van zijn geboortehuis in Leiden hing ik een krans van taxus met de tekst: ‘Aan Rembrandt, Veel lauwerkransen zijn niet noodig, voor redevoering is geen tijd. En achteraf, ’t is overbodig, elk weet dat gij de grootste zijt.’”
Jan Wolkers, kunstenaar (interview 2006)

Wij hadden er geen idee van dat er zoveel bewaard is gebleven. Bijzonder indrukwekkend. We hebben hier drie uur doorgebracht, maar zijn gestopt omdat we niets meer op konden nemen. Wij komen zeker terug om de rest te bekijken.

Jaap en Hilda Oskam, Nieuwegein

Wat een fantastische opzet van het kindergedeelte van het museum. Heel interactief en heel leerzaam. Ook voor de volwassenen. Ik ben blij ben dat ik met mijn zoon van 12 ben gegaan.

Jorg V

De expositie lijkt niet groot, maar al met al kun je hier toch een paar uur besteden. Er is een overzichtelijke tijdlijn hoe het verzet is ontstaan, wat als een rode draad door het museum loopt

Stephanie K

Heel goed en duidelijk ingericht museum, uitermate geschikt voor de jongeren die m.n.vanuit b.v. geschiedenis, willen zien, ervaren en leren wat het verzet en de oorlog betekend heeft. Leerzaam en waardevol!!

Wilma V

This museum across the street from the zoo and in the area where there was resistance activity is worth a visit. Anyone slightly interested in history will be captivated by the exhibits and personal notes and memorobilia.

Ashverse, South Carolina

All information is in Dutch and English. Good chronological overview of the Dutch resistance during WWII. Chilling statements, informative displays, don't forget to put this museum on your to do list!

NF, Hasselt (België)

One of the best museums I've been to in a long time. Seeing the dreadful acts of war through the eyes of the Dutch people. The displays were really well thought out and in different media forms. I highly recommend it.

Spamette, Yorkshire
Tripadvisor