Arbeidsinzet

In de loop van de oorlog is er in Duitsland zo'n tekort aan arbeiders dat werken in Duitsland verplicht wordt. In mei 1943 moeten alle mannen van 18 tot 35 jaar zich melden voor de arbeidsinzet (in het Duits 'Arbeitseinsatz').


Poster om Nederlanders op een vriendelijke manier over te halen om in Duitsland te gaan werken.Werken in Duitsland
Al aan het begin van de oorlog proberen de Duitsers Nederlanders naar Duitsland te lokken om daar te werken. Met kleurrijke posters worden prachtige dingen beloofd.
Kijk ook bij de 'posters' onder Digi-expo: 'Werken in Duitsland'.

In de loop van de oorlog is er in Duitsland zo'n tekort aan arbeiders dat werken in Duitsland verplicht wordt.


Melden!
In mei 1943 moeten alle mannen van 18 tot 35 jaar zich melden voor de arbeidsinzet (in het Duits 'Arbeitseinsatz'). Veel mannen willen dit niet. Ze duiken onder, of ze zorgen ervoor dat ze een vrijstelling krijgen. Keuringsartsen en ambtenaren helpen om zo'n vrijstelling te regelen. Ze verklaren dat iemand ziek is, of thuis onmisbaar.


Flyer van verzetsgroep. Hoe denken ze over werken in Duitsland?Meld je niet!
Het verzet is er tegen dat mannen voor de Duitsers gaan werken. Daarom maken ze dit soort briefjes. Daarmee willen ze duidelijk maken dat je niet moet gaan werken in Duitsland.


 


Duik onder!
Deze cartoon kun je ook in het Verzetsmuseum zien. De maker is duidelijk tegen het werken in Duitsland! Hij heeft een beter idee.


 



 

Totale arbeidsinzet in 1944
De maatregel om verplicht te werken in Duitsland levert maar 54.000 arbeidskrachten op, in plaats van de verwachte 170.000. De bezetters gaan over tot de 'totale arbeidsinzet'. Dat betekent dat de leeftijd wordt verruimd: mannen van 17 tot 40 jaar kunnen niet meer veilig op straat lopen.Ze kunnen bij een razzia worden opgepakt om in Duitsland te werken.


Lees dit nauwkeurig want je leven kan er vanaf hangen!
<-- Klik op dit plaatje voor een grotere afbeelding. Het gaat over de totale arbeidsinzet in 1944.





Dwangarbeiders
Uiteindelijk zijn er in totaal 500.000 Nederlandse mannen die in Duitsland als dwangarbeider werken. Dit is een derde van de mannen die eigenlijk moeten.
De omstandigheden verschillen heel erg: als je geluk hebt krijg je genoeg te eten en zijn de slaapplaatsen in orde. Maar als je pech hebt is het zo zwaar dat je blij bent als je overleeft. De geallieerden bombarderen vaak juist de fabrieken en werkplaatsen, dus dat is voor de dwangarbeiders heel gevaarlijk. Veel mannen gaan dood.