Japan tot 1943

Eilandengroep gelegen ten oosten van China en Korea. Staatkundige vorm: keizerrijk, na 1945 met een grondwettelijk beperkte rol van de keizer. Hoofdstad Tokio (Tokyo). Godsdienst: sjintoïsme en boeddhisme, en een christelijke minderheid.

In de Tweede Wereldoorlog bezette het Japanse leger Nederlands-Indië en andere gebieden in Zuidoost-Azië. Eerder al had het delen van China veroverd. Japan hoorde van 1936 tot 1945 tot de As-mogendheden, de bondgenoten van Nazi-Duitsland. Een hecht bondgenootschap was het niet, alleen al omdat Hitler maar weinig sympathie voor 'het gele ras' kon opbrengen.

Groot-Oostaziatische Welvaarstsfeer
Het grote doel van de Japanse leiders in 1941-1942 was: de vestiging van een 'Groot-Oostaziatische Welvaartssfeer', uiteraard onder leiding van Japan. Concreet ging het om twee dingen:
a) goedkope grondstoffen, vooral aardolie, om de Japanse industrie en oorlogsmachine draaiende te houden.
b) de verwerving van militaire steunpunten buiten Japan. Die steunpunten moesten samen een verdedigingsgordel vormen, om de vijand bij militaire tegenslagen zo ver mogelijk buiten de deur te houden.

Interbellum
In de jaren dertig begon het Japanse leger een oorlog tegen China. In deze periode maakten extreem-rechtse militairen en burgergroeperingen zich van Japan meester. Gematigde politici werden geïntimideerd of vermoord. De bevolking werd in het gareel gebracht door de Kenpeitai (ook wel gespeld Kempeitai), een combinatie van militaire politie en geheime politie.

Tegelijk werden de Japanners overstelpt met oorlogszuchtige propaganda. Militaire waarden, ontleend aan het samoerai-verleden (ridderverleden) van Japan, werden tot hoogste wijsheid verheven.

Japan beschikte al enige tijd over een grondwet en een parlement, ingevoerd naar westers voorbeeld. In 1925 was er het algemeen kiesrecht voor mannen ingevoerd; een stap in de richting van democratie. Maar van die ontwikkeling bleef niets heel. De politieke partijen, of wat er toen van over was, werden in 1940 samengevoegd tot één extreem-nationalistische massabeweging.

Militaire expansie
Op 7 december 1941 voerde Japan met zijn zeer moderne luchtvloot een verrassingsaanval uit op de Amerikaanse marinebasis Pearl Harbor (Hawaii-eilanden). De Verenigde Staten waren nu actief bij de Tweede Wereldoorlog betrokken.

De aanval op Pearl Harbor was het startschot voor een reeks Japanse veroveringen. In minder dan een half jaar vielen Singapore, Nederlands-Indië, de Filippijnen, Birma en de Salomonseilanden.

De Japanners presenteerden zich als de bevrijders van Oost-Azië, als strijders tegen het westerse imperialisme en kolonialisme: 'Azië voor de Aziaten!' Overal stelden ze marionettenregeringen in, of 'zelfbestuur' door collaborateurs. Europeanen werden in kampen geïnterneerd (interneren: opsluiten van groepen mensen, om redenen van 'algemene veiligheid').

Amerika slaat terug
Op 18 april 1942 werd Tokio voor de eerste keer door Amerikaanse vliegtuigen gebombardeerd. De Japanners probeerden nu hun oostelijke verdediging te versterken. Ze deden een aanval op de Midway Eilanden, waar zich sinds 1941 een basis van de VS bevond, een steunpunt voor vliegdekschepen.

De Slag bij Midway, 4-7 juni 1942, werd door de Amerikanen gewonnen. Na Midway werden de Japanners stap voor stap teruggedrongen. Dat kostte zeer veel mensenlevens. Weinig Japanse soldaten gaven zich over.

Dit museum grijpt je bij de keel! Zoveel goede informatie en echt materiaal wordt hier tentoongesteld! Een aanrader!!

Michele Philips, Aalst (België)

Wat een fantastische opzet van het kindergedeelte van het museum. Heel interactief en heel leerzaam. Ook voor de volwassenen. Ik ben blij ben dat ik met mijn zoon van 12 ben gegaan.

Jorg V

Al een paar keer in het Verzetsmuseum geweest, ze hebben regelmatig wisselende activiteiten. De kinderen in de oorlog expositie is heel goed opgezet en erg indrukwekkend. Een aanrader, ook om kinderen wat geschiedenis bij te brengen.

Laura, Hoorn

De expositie lijkt niet groot, maar al met al kun je hier toch een paar uur besteden. Er is een overzichtelijke tijdlijn hoe het verzet is ontstaan, wat als een rode draad door het museum loopt

Stephanie K

This museum gave me an insight like I never knew what had happened. It is so much like what happened in Germany and really depicts what the Dutch went through.

Ringdais, Adelaide

This museum across the street from the zoo and in the area where there was resistance activity is worth a visit. Anyone slightly interested in history will be captivated by the exhibits and personal notes and memorobilia.

Ashverse, South Carolina

All information is in Dutch and English. Good chronological overview of the Dutch resistance during WWII. Chilling statements, informative displays, don't forget to put this museum on your to do list!

NF, Hasselt (België)
Tripadvisor