Ga naar de hoofdcontent

Japanse verovering

Oorlog in Zuidoost Azië

Op 7 december 1941 valt Japan Pearl Harbor aan, de Amerikaanse vlootbasis op Hawaï. Het is nu ook oorlog in Zuidoost Azië. De Nederlandse regering in Londen verklaart de oorlog aan Japan. In Indië worden alle Nederlandse en Nederlands-Indische mannen tussen zestien en zestig jaar in het leger gemobiliseerd.

11 januari 1942

'Ik stond langs de kant van de weg, toen ik vluchtende KNIL-soldaten voorbij zag komen. Ik dacht: ‘Wat zijn dit voor soldaten?’ Het KNIL, dat altijd zo trots marcheerde, bleek een leger van niets. Ik vond het machtig om te zien hoe de Japanners binnen korte tijd het KNIL hadden uitgeschakeld.'
Suhendro Sosrosuwarno, Indonesiër die zeventien is als de Japanners binnenvallen.

Op 11 januari 1942 valt Japan Indië aan. Tot ontsteltenis van de Nederlandse bevolking blijkt het KNIL helemaal niet opgewassen tegen de Japanse militairen. Begin maart 1942 geeft het KNIL zich over. De KNIL-militairen worden krijgsgevangen gemaakt. Nederlands-Indië wordt door Japan bezet.

De Japanners maken een eind aan het Nederlandse koloniale bewind. Een deel van de Indonesiërs ontvangt hen dan ook als bevrijders. Nederlandse bestuursambtenaren worden gevangengenomen. Japanners of Indonesiërs nemen hun plaatsen in.

Industrieën vernietigd

De Nederlandse strijdkrachten van het KNIL vernietigen de belangrijkste industrieën. Vooral de olie-installaties mogen niet in handen van de Japanners vallen. Werknemers van oliemaatschappijen leren hoe ze olie- en benzinevoorraden moeten opblazen.

De Japanners doden iedereen die heeft geholpen met de vernielingen. En ze stellen de Nederlandse bestuursambtenaren verantwoordelijk voor de vernielingen in hun regio. Op Borneo wacht assistent-resident Bouwe Kuik met twee collega’s de Japanners in vol ornaat op. Het drietal wordt ter plaatse doodgestoken met een bajonet.

Meer artikelen uit dit dossier

Er is veel meer te vertellen over dit onderwerp. Lees snel verder op onderstaande pagina's.