De Hongerwinter

'Bij die hongertochten zijn ook veel mensen door de kou bezweken. Ik heb een keer een paar meisjes zien lopen met hun dode vader op de handkar. Die gingen weer naar huis.'

'M’n linnengoed, al mijn tafelzilver, m’n vloerkleed, alles heb ik ingeruild voor eten. Op den duur wilden de boeren geen linnengoed meer. Sommigen hadden zelfs een bordje op hun deur: 'Geen linnengoed meer'.'

Vervoer gestremd
Als reactie op de Spoorwegstaking wordt het voedseltransport naar West-Nederland verboden. Na zes weken wordt het verbod ingetrokken, maar de toevoer blijft gestremd door het onttakelde spoorwegnet en de Duitse vordering van goederen. In de strenge winter van 1944/45 heerst er in de steden grote hongersnood. Ook de aanvoer van kolen uit het bevrijde zuiden valt weg. Gas en elektriciteit worden afgesloten.

Wand in museum.

Brandstof en voedsel
Om aan brandstof te komen kappen de mensen bomen en slopen ze leegstaande huizen. De geteerde houtblokjes tussen de tramrails worden weggehaald. Bomen worden illegaal omgezaagd. De hoeveelheid voedsel die ‘op de bon’ kan worden verkregen daalt sterk.

Het distributiesysteem is ineen gestort. In de gaarkeuken kan eens per dag, op vertoon van een bonnenkaart, een pannetje waterige stamppot of soep van aardappelschillen worden afgehaald. Vaak moet men in de barre kou lang in de rij staan.





Hongertochten
Stadsbewoners maken ‘hongertochten’ naar het platteland. Vooral vrouwen fietsen of lopen naar het oosten of noorden van het land om daar voedsel te kopen of te ruilen voor bijvoorbeeld textiel, zilveren bestek, gouden sierraden (zelfs trouwringen).

Doosje met aardappels per post
Het gezin Bontekoe probeert de hongerwinter door te komen. Dochter Anneke kan zich de honger nog Vitrine in museum: doosje waar aardappels in werden verzonden.goed herinneren.
'Gelukkig stuurde de familie in Groningen ons af en toe over de post doosjes met een paar aardappels. We hadden gehoord dat je de schillen kon opsparen en bij de boeren ruilen voor bijvoorbeeld melk. Maar je moest wel weten hoe je ze moest bewaren. Toen mijn vader met de schillen bij een boer kwam, beweerde die dat ze rot waren. Hij kreeg een half litertje melk mee, dat wel, maar hij heeft erom moeten smeken.'

Meer dan 20.000 mensen sterven van de honger. Ze worden nauwelijks meer begraven. De grond is te hard en de energie voor graafwerk en transport ontbreekt. In Amsterdam worden de lijken in de Zuiderkerk opgeslagen. Het is een strenge winter en er is geen hout voor kisten.

Wij hadden er geen idee van dat er zoveel bewaard is gebleven. Bijzonder indrukwekkend. We hebben hier drie uur doorgebracht, maar zijn gestopt omdat we niets meer op konden nemen. Wij komen zeker terug om de rest te bekijken.

Jaap en Hilda Oskam, Nieuwegein

Dit museum grijpt je bij de keel! Zoveel goede informatie en echt materiaal wordt hier tentoongesteld! Een aanrader!!

Michele Philips, Aalst (België)

Wat een fantastische opzet van het kindergedeelte van het museum. Heel interactief en heel leerzaam. Ook voor de volwassenen. Ik ben blij ben dat ik met mijn zoon van 12 ben gegaan.

Jorg V

De expositie lijkt niet groot, maar al met al kun je hier toch een paar uur besteden. Er is een overzichtelijke tijdlijn hoe het verzet is ontstaan, wat als een rode draad door het museum loopt

Stephanie K

Heel goed en duidelijk ingericht museum, uitermate geschikt voor de jongeren die m.n.vanuit b.v. geschiedenis, willen zien, ervaren en leren wat het verzet en de oorlog betekend heeft. Leerzaam en waardevol!!

Wilma V

Een museum voor jong en oud en wat mij betreft verplicht voor iedereen. Je wordt door het museum geleid en het bijzondere zijn de verhalen van gewone mensen. Veel geleerd ondanks dat ik het nodige wel wist.

Martijn, Amsterdam

One of the best museums I've been to in a long time. Seeing the dreadful acts of war through the eyes of the Dutch people. The displays were really well thought out and in different media forms. I highly recommend it.

Spamette, Yorkshire
Tripadvisor